పంచరత్నాలు

ఉగాది పచ్చడి

తయారు చేయాలని

బెల్లం వేప మొగ్గలూ

పెట్టుకు కూర్చున్నాను .

             “ నీకేం కావాలి

               తీయని అబద్దాలా ?

                చేదు నిజాలా ?"

అని అడిగాను . నా

మనసులోని మనసుని !

      తీయని నిజాలు

       కావాలంది నా

      మదిలో నెమ్మది .

నేనడిగిందేమిటి

నువ్వు కోరిందేమిటన్నాను నేను

      “ అసలు నువ్వుఅడిగిందే తప్పు

         జీవితంలో చేదూ తీపి కలిసే ఉంటాయి .

        ఏదో ఒకటే

        కోరుకొమ్మని ఎలాగడిగావ్ ?”

స్ఖాలిత్యం చూపించినందుకు

సంతోషించాను .

నా మనసులోని మనసు కోరిన

తీయని నిజాల కోసం

తెగ వెదుకుతున్నాను .

కానీ అవి ఎక్కడా కనిపించలేదు .

ఎప్పుడో ఒకప్పుడవి

కనిపించక తప్పదని మాత్రం

నాకు తెలుసు .

ఈ లోగా నేను

మధురమైనా అసత్యాలను చెప్పలేను .

అంతటా నాకగుపించుతున్న

చేదు నిజాలే ఇప్పుడు

నా కవితా వస్తువు !

(2)

ఉగాది పాటకు ఒకటే పల్లవి

బాధ బాధ బాధ - అది

జగాన మెసలే జనాల జీవిత

గాధ గాధ గాధ .

అదుగో అదుగో రిక్షావాడు

కదిలే ఎముకల గూడు

ఆకలినే తింటున్నాడు

అలో లక్ష్మణా అంటున్నాడు .

అదుగో చూడు చిన్నమ్మి

బదుకుతోంది తన ఒళ్ళమ్మి

ఆమె ఇంకిన సెలయేరు .

ఇంకి పోదామె కన్నీరు .

అదిగో చితిపై కలవాడు

అదీ తన సొంతం అంటాడు !

మనిషికి మనిషే పగవాడు .

గతమే అతనికి ఉరితాడు !

(౩)

ఉగాది కోసం పఠించి దేశం

తదేక దీక్షగా చూస్తున్నాన్ .

ఇలాగ్ రాస్తున్నాన్

సవాలు చేస్తున్నాన్ !

ఆశయాలు మనకేన్నో ఉన్నాయ్.

ఆకాశంలో విహరిస్తున్నాయ్.

ఎగరాలంటే రెక్కలు విరిగాయ్

ఏం ఫాయిదా భాయీ “ జాన్ !”

ధరలూ జనాభా , నిరుద్యోగమూ ,

కరువూ, బరువూ , కష్టం – పెరిగాయ్ !

అబ్బో , ఎంతటి అభివృద్ధో – అని

జబ్బచెరచరా జంగిఙ్ ఖాన్ !

నడి  బజారులో నలుగురి ముందు

హత్య జరిగినా సాక్షం బందు -

న్యాయం గుడ్డిది మాత్రమే కాదు

కుంటి , మూగని ఘోషిస్తాన్ !

కాలే గుడిశలు కాలుతూ ఉంటే

లేచే మేడలు లేస్తూ ఉన్నాయ్ .

ఒకరిది దండుగ ఒకరిది పండగ !

ఫికరెందుకులే చీ చీ జాన్ ?

కళాశాలల్లో జ్ఞానం వెలుగదు .

దుకాణాలలో సరుకులు దొరకవు .

గుడిలో దేవుడు గైరు హాజరని

దిగులేలా ? ఇది హిందుస్తాన్ !

 (4)

ఉగాది వచ్చింది

            అయినా

శుభాది వచ్చిందీ ?

చైత్రం విరిసింది,

            అయినా

ఆత్రం కరిగిందీ ?

పాతది పోయింది

           అయినా

కొత్తది రానంది !

దేశం ముందడుగు వెయ్యలే

దేమని నన్నడుగు !

లోపం నేతృత్వం

       ఎవరం

చూపమ్ భ్రాతృత్వం !

ఉగాది సుడిగాలి

       వీచి ,

జగాలు వడకాలి .

 (5)

ఉగాదికి స్వాగతం

అఖండ భారతం

చెబుతోంది స్వాగతం !

క్షమించాలి పొరపాటు .

ఇది అఖిల భారత మహోత్సవం కాదు .

కేవలం తెలుగు వారి పండగ .

ఇంటింటా వాళ్ళు జరుపుకొనే పండగ

మన కాలమానం చంద్రమానం

ఇలా  ఎన్నో ఏడాదులు గడిచిపోయాయ్

విచిత్రమైనది కాలం

దానికి బానిసవై పోయావంటే

అది నిన్ను పాతాళానికి

అణిచేస్తుంది .

నీ అదుపులో దాన్ని పెట్టుకొంటే

నిక్షేపంలాగా అది నీ క్షేమం కోసం

పని చేస్తుంది .

కొండమీద కోతినైనా

తెచ్చుకోవచ్చు గానీ

గతించిన కాలాన్ని మళ్ళీ

కళ్ల జూడడం కల్ల !

నెమరు వేసుకోవడం పశువుల లక్షణం

ముందుకు చూస్తూ సాగడం మనుషుల లక్షణం

అంటే నిన్నటి మాట

మరచి పొమ్మని కాదు నేననేది .

నిన్నటిలో జీవించడం మానేసి

రేపటి కార్యాల గురించి

ఆలోచించమనే నేననేది .

కాగల కార్యాలను

ఏ గంధర్వులూ తీర్చరు .

మనమే కాలాన్ని

మధురాతి మధురంగా తీర్చి దిద్దుకోవాలి .

ఇదీ నా ఉగాది అభిజ్ఞత .

ఇదంతా ఓపిగ్గా చదివినందుకు

మీ అందరికీ నా కృతజ్ఞత .

మహాకవి శ్రీశ్రీ -మరో ప్రస్థానం